Σχολική Ψυχολογία

Η Σχολική Ψυχολογία αποτελεί μια ευρεία ψυχολογική επιστήμη και εφαρμόζεται μέσα κι έξω από το σχολικό πλαίσιο, είτε σε προσωπικές συναντήσεις  είτε σε ομάδες. Οι σχολικοί ψυχολόγοι εφαρμόζουν τις επαγγελματικές τους ιδιότητες για την προαγωγή και προστασία της ψυχικής υγείας, της μάθησης και της συμπεριφοράς. Μέσω των πρακτικών τους, βοηθούν τα παιδιά και τους νέους να επιτύχουν ακαδημαϊκά, κοινωνικά, συμπεριφορικά και συναισθηματικά.

Οι σχολικοί ψυχολόγοι δουλεύουν είτε προσωπικά με τα παιδιά σε ατομικές συνεδρίες είτε σε ομαδικά εργαστήρια. Οι συνεδρίες ή τα εργαστήρια αυτά έχουν ως στόχο να βοηθήσουν τα παιδιά και τους νέους να αντιμετωπίσουν συγκεκριμένες αδυναμίες ή να ενδυναμώσουν τις δεξιότητες τους στην μαθησιακή διαδικασία ή στη ψυχική τους υγεία και συναισθηματική κατάσταση. Για παράδειγμα ασχολούνται με εκπαιδευτικές διαδικασίες για πιο αποτελεσματική μάθηση στο σχολείο, αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών όπως η δυσλεξία, η ενδυνάμωση των κοινωνικών δεξιοτήτων και πολλά άλλα.

Ακόμα ένας τομέας με τον οποίο ασχολούνται οι σχολικοί ψυχολόγοι είναι η απευθείας δουλειά που γίνεται με τους γονείς του μαθητή ή με τους εκπαιδευτικούς. Μέσω συμβουλευτικής οι γονείς ενδυναμώνουν τις γονικές τους δεξιότητες ή μαθαίνουν κατάλληλους τρόπους να βοηθήσουν τα παιδιά τους με τις μαθησιακές ή συναισθηματικές τους δυσκολίες.  Όσον αφορά στους εκπαιδευτικούς, αυτοί μπορεί να χρειάζονται βοήθεια να βελτιώσουν τις διδακτικές τους δεξιότητες για να εξασφαλίσουν τη μάθηση των παιδιών στην τάξη τους, ή συγκεκριμένα να ζητήσουν βοήθεια με την διδασκαλία ή διαχείριση ενός μαθητή.

Οι σχολικοί ψυχολόγοι ασχολούνται μεταξύ άλλων με:

  • Μαθησιακές δυσκολίες όπως δυσλεξία
  • Γνωστικές δυσκολίες
  • Συναισθηματικές δυσκολίες όπως άγχος, κατάθλιψη
  • Αναπτυξιακές ψυχοπαθολογίες όπως Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ), Διαταραχές στο φάσμα του Αυτισμού
  • Ενδυνάμωση κοινωνικών δεξιοτήτων
  • Ενδυνάμωση μηχανισμών αντιμετώπισης δυσκολιών
  • Ψυχοεκπαίδευση καλύτερων στρατηγικών μάθησης
  • Ψυχοεκπαίδευση σε αποτελεσματικές γονικές πρακτικές
  • Ψυχοεκπαίδευση σε καλύτερους διδακτικούς τρόπους

Η σχολική ψυχολόγος του κέντρου ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΘΑΚΗ θα φροντίσει ώστε να γίνει μία λοκληρωμένη ανάλυση της δυσκολίας που αντιμετωπίζει ο μαθητής. Για το σκοπό αυτό συνήθως χρειάζεται μια σειρά από τεχνικές αξιολόγησης, προσωπικές συνεδρίες, συμβουλευτική με τους γονείς, το σχολικό προσωπικό ή και με άλλους επαγγελματίες ψυχικής υγείας. Έτσι εξασφαλίζεται η αξιοπιστία των αποτελεσμάτων και επιλέγεται το καταλληλότερο πρόγραμμα αντιμετώπισης για τον κάθε μαθητή.

Κλίμακα Νοημοσύνης για Παιδιά Προσχολικής Ηλικίας (WPPSI)

Η Κλίμακα Νοημοσύνης για Παιδιά Προσχολικής Ηλικίας (WPPSI) είναι η πλέον χρησιμοποιούμενη κλίμακα για την αξιολόγηση των γνωστικών ικανοτήτων παιδιών προσχολικής ηλικίας σε παγκόσμιο επίπεδο. Χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση παιδιών από 2 ετών μέχρι 7 ετών. Η Κλίμακα αποτελείται από Λεκτικές και Πρακτικές δοκιμασίες οι οποίες δίνουν επιμέρους αποτελέσματα για τις γνωστικές ικανότητες του παιδιού, και συνδυαστικά αποτελέσματα για την αξιολόγηση της Γενικής Νοητικής Ικανότητας.

Το τεστ εφαρμόζεται από εκπαιδευμένους επαγγελματίες ψυχικής υγείας, π.χ. Σχολικούς Ψυχολόγους και χρειάζεται περίπου 60 λεπτά για να ολοκληρωθεί. Αυτό εξαρτάται συνήθως από πολλούς παράγοντες όπως για παράδειγμα τις συγκεκριμένες δυσκολίες που παρουσιάζει το κάθε παιδί.

Η Κλίμακα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αξιολόγηση της γενικής νοητικής ικανότητας του παιδιού αλλά και σε συνδυασμό με άλλα εργαλεία αξιολόγησης για την αναγνώριση νοητικής χαρισματικότητας, αναπτυξιακών γνωστικών καθυστερήσεων καθώς και μαθησιακών δυσκολιών. Τα αποτελέσματα της Κλίμακας δίνουν την δυνατότητα δημιουργίας ενός αποτελεσματικού εξατομικευμένου προγράμματος αντιμετώπισης των υφιστάμενων δυσκολιών.

Wechsler Intelligence Scale for Children (WISC)

Οι Κλίμακες νοημοσύνης  Wechsler για Παιδια (WISC) σχεδιάστηκαν για να μετρούν τη νοημοσύνη παιδιών μεταξύ των ηλικιών 6-16. Αποτελείται από διάφορα υποτέστ που μετρούν την πραγματική πνευματική ικανότητα των παιδιών καθώς και τους δείκτες που αποτελούν την νοημοσύνη όπως για παράδειγμα η ικανότητα της μνήμης. Το τεστ εφαρμόζεται από εκπαιδευμένους επαγγελματίες ψυχικής υγείας όπως σχολικούς ψυχολόγους, και χρειάζεται περίπου 90 λεπτά για να ολοκληρωθεί. Αυτό εξαρτάται συνήθως από πολλούς παράγοντες όπως για παράδειγμα τις συγκεκριμένες δυσκολίες που αντιμετωπίζει το κάθε παιδί.

Το τεστ χρησιμοποιείται μαζί με άλλα εργαλεία αξιολόγησης για την αναγνώριση τυχών αδυναμιών σε συγκεκριμένες γνωστικές διαδικασίες ώστε να αναπτυχθεί ένα εξατομικευμένο πλάνο παρέμβασης για το κάθε παιδί. Ακόμη, χρησιμοποιείται συχνά για την αναγνώριση των γνωστικών ικανοτήτων παιδιών με μαθησιακές δυσκολίες, ΔΕΠΥ και για παιδιά στο Φάσμα του Αυτισμού.

Στο κέντρο μας χρησιμοποιείται η νεότερη έκδοση του εργαλείου WISC, στα ελληνικά και στα αγγλικά, ώστε να είμαστε σίγουροι για την εγκυρότητα των αποτελεσμάτων. Η Σχολική Ψυχολόγος του κέντρου μας, έχει εκπαιδευτεί στη χορήγηση και ανάλυση των αποτελεσμάτων του τεστ.

Τεστ Δυσλεξίας

Η Ειδική Μαθησιακή Δυσκολία της Ανάγνωσης, η Δυσλεξία δηλαδή, εμφανίζεται σε πολλά παιδιά και μπορεί να γίνει διάγνωση από πολύ νωρίς στις πρώτες τάξεις του δημοτικού. Το κάθε παιδί μπορεί να εμφανίζει διαφορετικά χαρακτηριστικά αλλά κάποια από τα πιο κύρια μπορεί να είναι:

  • αργή και συλλαβιστή ανάγνωση
  • παράληψη ή προσθήκη γραμμάτων ή συλλαβών στην ανάγνωση ή στη γραφή
  • δυσκολία στην κατανόηση κειμένου
  • αδυναμία να θυμάται γραμματικούς και συντακτικούς κανόνες
  • δυσανάγνωστα γράμματα
  • πολλά ορθογραφικά λάθη

Αυτά και άλλα πολλά χαρακτηριστικά θεωρούν οι ειδικοί ως πρωτη ένδειξη δυσκολίας. Με απλά λόγια, όταν η ικανότητα ενός παιδιού, είναι πολύ πιο κάτω από το αναμενόμενο επίπεδο για την ηλικία του σε σύγκριση και με το επίπεδο των συνομηλίκων του, και δεν συνδράμει άλλος νευρολογικός ή περιβαλλοντικός παράγοντας, θεωρείται ότι θα πρέπει να γίνει αξιολόγηση για την πιθανή ύπαρξη Ειδικής Μαθησιακής Δυσκολίας.

Η αξιολόγηση γίνεται με συνδυασμό διαγνωστικών εργαλείων για την αξιολόγηση των γνωστικών και των μαθησιακών  ικανοτήτων του μαθητή ώστε να υποδείξουν εάν υπάρχει όντως δυσκολία και σε ποιο βαθμό βρίσκεται, αλλά και κατά κύριω λόγο πού μπορεί να οφείλετε. Με βάση την βιβλιογραφεία, μπορούμε τότε να κάνουμε μία έγκυρη διάγνωση. Ο σκοπός πολλές φορές της διάγνωσης μιας μαθησιακής δυσκολίας είναι και θα πρέπει να είναι ο σχεδιασμός μιας αποτελεσματικής εξατομικευμένης παρέμβασης.

Στο κέντρο μας χρησιμοποιούμε σύγχρονα διαγνωστικά εργαλεία, συνδυάζοντας πληροφορίες από τους γονείς, τους εκπαιδευτικούς και άλλους ειδικούς για μια έγκυρη διάγνωση. Το σημαντικότερο, δουλεύουμε όλοι μαζί ώστε να σχεδιάσουμε μια παρέμβαση εξατομικευμένη στις ανάγκες και δυσκολίες του κάθε παιδιού.